Azia

Një tërmet me magnitudë 7,7 pranë ishullit indonezian Flores vrau të shtunën të paktën 51 persona. Bilanci u rrit gjatë ditës, ndërsa ekipet e shpëtimit arritën në fshatrat e largëta.

Gjeopolitika

Modelet e inteligjencës artificiale të Alibabas, të disponueshme lirisht, janë shkarkuar tre miliardë herë, më shumë se ato të Metas dhe Google-it, sipas Bloomberg. Bloomberg e raportoi shifrën të shtunën.

Teknologjia

Talebanët festuan të shtunën pesë vjet në pushtet me një ceremoni në Kabul dhe tubime në gjithë vendin. OKB-ja paralajmëroi për një krizë në thellim të të drejtave.

Gjeopolitika

Presidenti i Koresë së Jugut, Lee Jae Myung, propozoi të shtunën bisedime për të zëvendësuar armëpushimin e vitit 1953 me një regjim paqeje të përhershëm. Koreja e Veriut u përgjigj duke dënuar stërvitjet e ardhshme amerikano-jugkoreane dhe duke premtuar një frenim bërthamor më të fortë.

Gjeopolitika

Një ekip i udhëhequr nga Kina thotë se sistemi i tij me perovskit prej një megavati prodhoi më shumë energji elektrike se një impiant me silic në të njëjtin vend. Gjetjet u botuan të mërkurën e kaluar në revistën Nature.

Teknologjia

Kina ka publikuar raporte të vlerësimit ekologjik për nëntë formacione të kontestuara në Detin e Kinës Jugore, mes një përplasjeje në rritje me Uashingtonin për krijimin e një rezervati natyror kombëtar, raporton South China Morning Post. Ministri filipinas i Mbrojtjes hodhi poshtë kritikat kineze dhe e quajti përgjigjen një 'taktikë kallamari', ndërsa ambasada kineze i cilësoi si të pabaza pretendimet e Teodoros për punëtorët kinezë.

Gjeopolitika

Mianmari thotë se ka verifikuar më shumë se 300.000 refugjatë rohingjas për riatdhesim, ndërsa eksodi hyn në vitin e nëntë, raporton The Hindu. Kushtet për një kthim të sigurt në Rakhine mbeten të pazgjidhura.

Gjeopolitika

Ministria e Mbrojtjes e Kinës kritikoi politikanët japonezë për veprimet e tyre te faltorja Jasukuni në 81-vjetorin e dorëzimit të pakushtëzuar të Japonisë, që u shënua të shtunën. Global Times raporton gjithashtu për ceremoni përkujtimore publike në Pekin dhe për dokumente të reja mbi pushtimin japonez, të dorëzuara në muzeun përkujtimor të masakrës së Nankingut.

Gjeopolitika

Në fjalimin e tij për Ditën e Pavarësisë të shtunën, kryeministri Narendra Modi tha se qeveria e tij do të ofrojë kurse falas online për provimet konkurruese dhe trajnime për inteligjencën artificiale, javë pasi protestat e udhëhequra nga të rinjtë larguan nga detyra ministrin e Arsimit. Ai paraqiti edhe objektiva rritjeje, mes tyre 50 kompani indiane në Fortune 500.

Gjeopolitika

Ish-kryeministri kinez Zhu Rongji ka vdekur, raportoi të shtunën South China Morning Post. Gazeta shkroi se Zhu mori rreziqe personale për marrëdhënie më të mira me Uashingtonin dhe se vdekja e tij kujton çfarë kanë humbur raportet mes SHBA-së dhe Kinës.

Gjeopolitika

Pas javësh me përmbytje dhe rrëshqitje dheu, Xi Jinping kërkoi që menaxhimi i katastrofave të zhvendoset nga reagimi te parandalimi, njoftoi agjencia shtetërore Xinhua. Në vendin e shembjes së pritës së lumit Jialu, në provincën Henan, po kryhen punime riparimi.

Gjeopolitika

Një auditim zyrtar ka konstatuar mangësi teknike në sistemet e Tajvanit kundër dronëve dhe shembjen e një programi kyç prokurimi pas dështimeve të përsëritura, raportoi të shtunën South China Morning Post. Sipas raportit, mbrojtja e ishullit po mbetet pas teknologjisë kineze të dronëve, e cila po zhvillohet me shpejtësi.

Gjeopolitika

India ka publikuar projektrregulla që do t'u lejonin kompanive private të ndërtojnë dhe të operojnë centrale bërthamore, raportoi të shtunën Bloomberg. Hapi do t'i jepte fund monopolit shtetëror në një nga tregjet e energjisë elektrike me rritjen më të shpejtë në botë.

Ekonomia

India ka mbledhur 50 miliardë dollarë nga diaspora e saj dhe ka mbyllur para afatit linjën shoqëruese të swap-it, raportoi Bloomberg të shtunën. Raporti është i disponueshëm vetëm si përmbledhje e titullit dhe nuk jep detaje të tjera.

Ekonomia

Një tërmet me magnitudë 7,7 goditi të shtunën herët pranë ishullit indonezian Flores, duke shembur ndërtesa dhe duke vrarë të paktën pesë persona. Paralajmërimi për cunam, që shtyu mijëra banorë drejt kodrave, u hoq më vonë.

Gjeopolitika

Çarjet e digave në tre zona të provincës Henan aktivizuan të premten reagimin kombëtar kinez për ndihmë në katastrofa, pa viktima të raportuara. Global Times raportoi të shtunën se një çarje është mbyllur, ndërsa një ekip shpëtimi nga Yantai vuri në përdorim mjete amfibe në Weishi të prekur nga përmbytjet.

Gjeopolitika

Talebanët shënuan të shtunën pesë vjet në pushtet me një ndeshje kriketi në Kabul, ku gratë nuk lejohen të marrin pjesë. Ministri i tyre i Jashtëm i kërkoi Shteteve të Bashkuara të kthehen, ndërsa OKB-ja paralajmëroi se organizatat e ndihmës për gratë rrezikojnë mbylljen.

Gjeopolitika

Shiu rekord në prefekturën e Chibas, në lindje të Tokios, ka vrarë të paktën pesë persona dhe ka çuar në urdhra evakuimi për mbi 400.000 banorë. The New York Times raporton tetë të vdekur.

Gjeopolitika

Kryeministrja e Japonisë, Sanae Takaichi, dërgoi të shtunën një ofertë rituale në faltoren Yasukuni, 81 vjet pas kapitullimit, por nuk shkoi vetë. Ministri i Mbrojtjes, Shinjiro Koizumi, e vizitoi personalisht.

Gjeopolitika

Tajvani uli këtë javë shpejtësinë e internetit në qytetet e veriut dhe të qendrës, stërvitja e parë që simulon një sulm ndaj kabllove nënujore. Paralelisht, instruktorë amerikanë po stërvitin rojet bregdetare tajvaneze.

Gjeopolitika

Presidenti Prabowo Subianto tha të premten se Indonezia do të mbyllë deri në fund të vitit 2026 më shumë se 750 nga 1.074 ndërmarrjet e saj shtetërore, ndoshta ristrukturimi më i madh i ndërmarrjeve në botë.

Ekonomia

Uashingtoni ka bërë presion mbi Apple që të shmangë furnizuesit kinezë të memories, raportoi të shtunën Wall Street Journal, si pjesë e përpjekjes për t'i mbajtur prodhuesit kinezë të çipave jashtë zinxhirëve perëndimorë të furnizimit. Global Times raportoi të premten se fitimi neto i SMIC u rrit gati 262 për qind në tremujorin e dytë falë kërkesës për inteligjencë artificiale, ndërsa Wingtech shënoi humbje gjashtëmujore nën kufizimet holandeze ndaj Nexperia.

Teknologjia

Pjesëmarrja e robotëve u katërfishua në Lojërat e Dyta Botërore të Robotëve Humanoidë në Pekin, në një vend që numëron mbi 140 prodhues robotësh humanoidë dhe synon të bëhet prodhuesi dhe përdoruesi kryesor në botë deri në vitin 2030. Le Monde shkruan se Kina po ndërton më në heshtje epërsinë e vet në robotikën industriale, ndërsa lokali i parë komercial i makaronave me robotë në kryeqytet, ku robotët marrin porositë, gatuajnë dhe shërbejnë, ka nisur provat para hapjes për publikun në fund të gushtit.

Teknologjia

Presidenti filipinas Ferdinand Marcos Jr. tha të premten se bisedimet me Kinën për kërkimin e përbashkët të naftës dhe gazit kanë ecur përpara, duke shprehur shpresën për një marrëveshje para largimit të tij nga detyra në mesin e vitit 2028. Ministria kineze e Mbrojtjes njoftoi se do të vazhdojë operacionet e mbrojtjes së të drejtave dhe të zbatimit të ligjit në ujërat pranë Ren'ai Jiao, ndërsa Pekini hodhi poshtë akuzën e ministrit filipinas të Mbrojtjes për zhvatje.

Gjeopolitika

Zhvilluesi kinez Z.ai ka nxjerrë një model të inteligjencës artificiale që, sipas tij, barazohet me sistemet kryesore amerikane në programim, sipas raportimeve të së premtes nga Bloomberg dhe Nikkei Asia. Nikkei shkruan se kompania e paraqet atë si rival të modelit Mythos të Anthropic, hapi i fundit kinez drejt aftësisë komercialisht më të vlefshme të inteligjencës artificiale.

Teknologjia

Jeni ka humbur sërish fitimet e arritura pasi Thesari amerikan ndërhyri për ta mbështetur, ndërsa rritet shqetësimi për drejtimin e shpenzimeve të Japonisë, raportoi të premten New York Times. Bloomberg raporton se tregtarët e carry trade po shfrytëzojnë ndërhyrjen për të rindërtuar pozicione short dhe se senatorja Warren i ka kërkuar me letër Bessentit të arsyetojë operacionin.

Ekonomia

Energjia elektrike ra njëkohësisht në Kirgizi, Kazakistan, Taxhikistan dhe Uzbekistan pasditen e së premtes, raportoi Meduza. Katër shtetet mbeten të lidhura nga një rrjet i përbashkët i epokës sovjetike, përmes të cilit ndërprerjet janë përhapur në mënyrë të përsëritur përtej kufijve.

Gjeopolitika

Hong Kongu e ngriti parashikimin e rritjes për vitin 2026 në 3,5 deri 4,5 për qind, pasi ekonomia u zgjerua me 4,3 për qind në tremujorin e dytë, e mbështetur nga tregtia e jashtme. Bloomberg raporton se Tajvani pret vitin e parë me rritje dyshifrore të prodhimit të brendshëm bruto që nga viti 2010, të nxitur nga kërkesa për pajisje të inteligjencës artificiale.

Ekonomia

Zëdhënësi i ministrisë së jashtme kineze, Guo Jiakun, i bëri thirrje Japonisë të respektojë rendin ndërkombëtar në çështjen e Kurileve, duke thënë se rezultatet e fitores në luftën kundër nazizmit duhet të respektohen dhe mbrohen. Analistë i thanë South China Morning Post se vizita e parë e Vladimir Putinit në Kurilet jugore të kontestuara tregon një veprim të koordinuar rus dhe kinez për të ushtruar presion mbi Tokion.

Gjeopolitika

Singapori ka ashpërsuar ligjet kundër abuzimit seksual në internet, duke krijuar një vepër të re penale për prodhimin e imazheve intime, përfshirë përmbajtje të gjeneruar nga inteligjenca artificiale, pa pëlqimin e personave të përfshirë, raportoi të premten Le Monde. Autorët e kësaj vepre rrezikojnë dënime me burg.

Teknologjia

Kodi i parë i përmbledhur ekologjik dhe mjedisor i Kinës ka hyrë në fuqi, raportoi të shtunën gazeta shtetërore Global Times. Sipas saj, kodi i kthen objektivat kombëtare ekologjike në rregulla të përditshme për industrinë dhe përcakton synimet kryesore për një "Kinë të Bukur" nga viti 2026 deri në 2030.

Ekonomia

Autoritetet shëndetësore kineze regjistruan në korrik 522 mijë infeksione të reja me Covid-19 dhe një vdekje, raportoi Global Times të premten. Autoritetet e përshkruan trendin si të luhatshëm, por në rritje: është shifra mujore më e lartë e raportuar në valën aktuale.

Gjeopolitika

Të paktën tetë punëtorë vdiqën pas një rrjedhjeje gazi toksik në një kantier çmontimi anijesh në rrethin e Chattogram, në juglindje të Bangladeshit, njoftuan të premten zyrtarët. Kjo industri, që çmonton një pjesë të madhe të flotës tregtare botërore, ka një histori të gjatë aksidentesh vdekjeprurëse.

Gjeopolitika

Ministria e Çështjeve Dixhitale e Tajvanit tha të enjten se në korrik hakera nga jashtë sulmuan agjenci qeveritare me agjentë të inteligjencës artificiale, pa dhënë detaje për përmasat, dëmet apo objektivat.

Teknologjia

Vladimir Putin vizitoi të enjten Iturupin, udhëtimi i parë i një presidenti rus në Ishujt e diskutueshëm Kurile. Tokio thirri ambasadorin rus dhe e quajti vizitën absolutisht të papranueshme.

Gjeopolitika

SMIC dhe Hua Hong raportuan të enjten rritje trishifrore të fitimit për tremujorin e qershorit. Prodhuesit kinezë të çipave të memories arritën rekorde të tyret.

Ekonomia

Në pesëvjetorin e marrjes së pushtetit nga talibanët, agjencia e OKB-së për gratë deklaroi se lëvizja i ka zhveshur sistematikisht gratë afgane nga të drejtat e tyre dhe i ka fshirë nga jeta publike.

Gjeopolitika

Ujërat në rritje përgjatë Mekongut kanë nxjerrë nga shtëpitë dhjetëra mijëra njerëz në Myanmar dhe Laos. Komunitetet bujqësore tajlandeze përgjatë lumit po përgatiten për përmbytje të mëtejshme.

Gjeopolitika

Reshjet e dendura në zonën e Tokios shkaktuan përmbytje dhe evakuime, ndërsa disa persona humbën jetën, raporton FAZ. Mbi 20.000 familje mbetën pa energji elektrike.

Gjeopolitika

Tajvani po kërkon shpërndarjen e Partisë për Promovimin e Bashkimit të Kinës për shkak të lidhjeve të pretenduara me Pekinin, raporton Al Jazeera. Gazeta shtetërore kineze Global Times njoftoi se nisi një stërvitje e përbashkët e forcave ajrore me Tajlandën, me avionë luftarakë J-10C të dislokuar jashtë vendit, si dhe stërvitja Swift Eagle e trupave ajrore kineze dhe bjelloruse.

Gjeopolitika

DeepSeek nxori të enjten modelin V4 Pro dhe i shumëfishoi çmimet e shërbimeve të veta të inteligjencës artificiale. Alibaba i vuri kushte tregtare modelit të vet kryesor Qwen3.8-Max, që mbetet i shkarkueshëm.

Teknologjia

Bloomberg raporton se qeveria japoneze mbështet një ritëm më të shpejtë të rritjes së normave nga Banka e Japonisë, pas ndërhyrjes së përbashkët me Uashingtonin për të mbajtur jenin. The Economist shkruan se blerjet e jenit shthurin një tregti të rrezikshme, ndërsa Bloomberg e përshkruan inflacionin e brendshëm si burim fitimtarësh dhe humbësish.

Ekonomia

Projektet e reja minerare të propozuara vitin e kaluar do të shtonin 2,5 miliardë tonë në furnizimin global me qymyr, ku pjesa më e madhe e rritjes bie në shtetet indiane Odisha dhe Jharkhand, raportoi të enjten The Guardian. Zgjerimi vjen përkundër stagnimit të kërkesës globale.

Ekonomia

Kujtimet për ish-kryeministrin kinez, i cili vdiq të mërkurën, ndalen te stili i tij i drejtpërdrejtë dhe te përpjekja e tij për ta integruar Kinën në tregtinë botërore, në kontrast me ngurtësinë e epokës së Xi-t. Anwar Ibrahim nga Malajzia kujtoi një marrëdhënie me Zhun që shkonte „shumë përtej çështjeve shtetërore“.

Gjeopolitika

Global Times raportoi të enjten se arkivat e reja për Njësinë 731 dokumentojnë luftën biologjike të Ushtrisë Perandorake japoneze dhe fshehjen e saj nga ushtria, ndërsa studiuesit gjurmojnë këtë fushatë me armë bakteriologjike në gjithë Azinë. Sipas së njëjtës gazetë, kryeministrja Sanae Takaichi po shqyrton mundësinë të mos vizitojë faltoren Yasukuni në përvjetorin e kapitullimit, gjë që ekspertët e cituar prej saj e lexojnë si manovrim politik dhe jo si pendesë historike.

Gjeopolitika

Ushtria Çlirimtare e Popullit thotë se fregatat kineze dhe indoneziane kanë përfunduar stërvitjen e tyre të parë të përbashkët në lindje të Tajvanit. Pekini hodhi poshtë veçmas një deklaratë të 41 shteteve për njoftimet e tij mbi testet raketore.

Gjeopolitika

Mijëra njerëz u larguan të mërkurën nga zonat e Pekinit të rrezikuara nga përmbytjet dhe rrëshqitjet e dheut, ndërsa mbetjet e tajfunit Dolphin sollën shira të rrëmbyeshëm. Meteorologët paralajmëruan se kryeqyteti mund të marrë brenda 24 orësh më shumë se një të tretën e reshjeve mesatare vjetore.

Gjeopolitika

Ish-kryeministri kinez Zhu Rongji vdiq nga një sëmundje në Pekin të mërkurën, sipas shumicës së raportimeve në moshën 97-vjeçare. Ai drejtoi ristrukturimin e sektorit shtetëror dhe anëtarësimin e Kinës në Organizatën Botërore të Tregtisë.

Gjeopolitika

Automjetet me energji të re zunë për herë të parë mbi 60 për qind të shitjeve mujore të veturave në Kinë, raportoi Global Times të mërkurën. Njëkohësisht prodhuesit kinezë po zhvendosin prodhimin në Spanjë dhe Afrikën e Jugut.

Ekonomia

Wall Street Journal raportoi të enjten se censura kineze po depërton në përgjigjet e modeleve amerikane të inteligjencës artificiale. Një ditë më parë, DeepSeek bëri publike përpjekjen e vet kundër Claude Code të Anthropic-ut.

Teknologjia

Bloomberg raporton se Uashingtoni dhe Tokioja po përgatisin atë që do të ishte operacioni më i thellë i shfrytëzimit të fundit të detit i ndërmarrë deri më sot, me synim sfidimin e dominimit kinez në mineralet kritike. Raporti i botuar të mërkurën nuk jep detaje për vendndodhjen apo afatet.

Ekonomia

Një gjyqtar amerikan ka rrëzuar akuzat për mashtrim ndaj grupit indian Adani, raportoi të mërkurën The Wall Street Journal. Përveç vetë vendimit për rrëzimin e çështjes, nuk janë raportuar hollësi të tjera.

Ekonomia

Natarajan Chandrasekaran njoftoi të mërkurën se nuk do të kërkojë një mandat të ri si kryetar i Tata Sons, kur mandati i tij përfundon në fillim të vitit 2027. Pas njoftimit, aksionet e grupit Tata ranë, ndërsa TCS humbi gati 6 për qind, sipas The Hindu.

Ekonomia

Qeveria tajlandeze ka pezulluar dhënien e licencave të reja për armë zjarri dhe ka premtuar kontrolle më të rrepta, pasi një sulm në një shkollë vrau nëntë persona. Sipas The New York Times, mbetet e paqartë sa larg do të shkojë qeveria në një vend që ka përjetuar një varg sulmesh me armë zjarri vitet e fundit.

Gjeopolitika

Kina dhe Indonezia do të zhvillojnë në mesin e gushtit një stërvitje të përbashkët detare në lindje të Tajvanit. Tajpei e quan këtë stërvitje të parë të këtij lloji një provokim të rrezikshëm.

Gjeopolitika

Koreja e Veriut lëshoi të mërkurën një raketë balistike drejt Detit të Japonisë, testi i dytë brenda një jave. Lëshimi erdhi pesë ditë para nisjes së një stërvitjeje të madhe amerikano-jugkoreane.

Gjeopolitika

Shitjet e makinave në Kinë ranë 21,1 për qind në korrik, rënia e dhjetë radhazi në baza mujore. Ndërkohë eksportet u rritën 88 për qind krahasuar me një vit më parë.

Ekonomia

Prodhuesi kinez i robotëve e caktoi çmimin e listimit në Shanghai në 150,80 juanë për aksion, duke synuar të mbledhë 6,1 miliardë juanë (rreth 904 milionë dollarë), raportoi Daily Sabah të martën, ndërsa Financial Times shkroi se investitorët e vegjël e mbimbuluan ofertën 5.500 herë. Sipas Global Times, shkalla e fitimit të aksioneve ishte rreth 0,018 për qind.

Teknologjia

UNESCO tha të martën se 2,4 milionë vajzave në Afganistan u është mohuar arsimi i mesëm që nga kthimi i talibanëve në pushtet në vitin 2021, dhe kërkoi heqjen e ndalimit. Agjencia paralajmëron dëme afatgjata për shëndetësinë, ekonominë dhe administratën publike të vendit.

Gjeopolitika

Modelet kineze zunë vendet e para në renditjet kryesore të inteligjencës artificiale, përfshirë testin ligjor Harvey Lab-AA, ndërsa Global Times ia atribuon përhapjen e tyre jashtë vendit kodit të hapur dhe kostos së ulët, pavarësisht kufizimeve teknologjike amerikane. Pekini po u ofron tani modelet e veta blerësve evropianë, ndërkohë që brenda vendit mbikëqyrja mbi teknologjinë po forcohet.

Teknologjia

Meta po zhbën plotësisht blerjen e platformës së inteligjencës artificiale Manus, të themeluar në Kinë, më shumë se tre muaj pasi Pekini e bllokoi marrëveshjen për arsye të sigurisë kombëtare. Manus do të kthehet si kompani e pavarur.

Teknologjia

Avioni me trup të ngushtë i Comac nisi të mërkurën një linjë ditore nga Pekini në Ulaanbaatar, rruga e parë ndërkombëtare me pasagjerë e një avioni të prodhuar në Kinë. Ekspertët i thanë The Guardian se mund të duhen breza derisa avioni të sfidojë dominimin e Airbus dhe Boeing.

Ekonomia

Efekti i ndërhyrjes së përbashkët amerikano-japoneze në mbështetje të jenit është shuar, raportoi të martën Wall Street Journal. Sipas Bloomberg, një ndarje publike mes sekretarit amerikan të Thesarit, Bessent, dhe kryeministres japoneze, Takaichi, për politikën e Bankës së Japonisë mund të minojë çdo shpëtim të ri.

Ekonomia

Tajlanda ka pezulluar licencat e armëve të zjarrit pasi një sulmues adoleshent sulmoi një shkollë në Nonthaburi dhe mbetën të vdekur nëntë persona, raportoi të mërkurën The Guardian. Kryeministri Anutin Charnvirakul kërkoi kontrolle më të rrepta të armëve dhe 'ndëshkime të vendosura'; sulmuesi dhe gjyshërit që ai vrau u kremuan.

Gjeopolitika

Zëvendëspresidentja filipinase Sara Duterte-Carpio u përball të martën me një akuzë penale për një kërcënim të pretenduar me vdekje ndaj presidentit Marcos, raporton South China Morning Post. Akuza është element qendror i procesit të shkarkimit që po zhvillohet kundër saj.

Gjeopolitika

Bloomberg raporton se Pekini po punon për një kuadër për qiratë e tokës banesore që kanë nisur të skadojnë, ndërsa në lojë janë vlera pasurish të paluajtshme prej rreth 148 miliardë dollarësh. Në Hong Kong, një gjykatë vendosi se Evergrande mund të rikuperojë rreth 6 miliardë dollarë të Hong Kongut nga një palë e tretë, ndërsa kompania e ndërtimit Wharf tha se po mbështetet te tregu i banesave luksoze i qytetit për të kompensuar dobësinë në Kinën kontinentale.

Ekonomia

Tajfuni Dolphin doli në breg në Zhejiang të dielën në mbrëmje me erëra 151 kilometra në orë, pasi më shumë se një milion njerëz ishin zhvendosur në vende të sigurta. Më pas u drejtua nga veriu, në brendësi të vendit.

Gjeopolitika

Prodhuesit kinezë dërguan mbi 97 për qind të robotëve humanoidë në botë në gjysmën e parë të vitit 2026, raportoi të hënën një firmë amerikane. Kina përthithi gjithashtu mbi 85 për qind të kërkesës globale.

Teknologjia

Gjyqtari federal Nicholas Garaufis në Bruklin rrëzoi të hënën akuzat penale ndaj miliarderit indian Gautam Adani. Departamenti i Drejtësisë kishte njoftuar se po hiqte dorë nga çështja për mashtrim dhe ryshfet.

Ekonomia

Presidenti ukrainas Volodimir Zelensky tha se Phenjani synon të vendosë dhjetëra mijëra ushtarë në Rusi dhe e lidhi këtë paralajmërim me një kërkesë drejtuar Koresë së Jugut, raportoi të hënën FAZ. Sipas TASS, Seuli përsëriti se nuk i dërgon armë Ukrainës, ndërsa South China Morning Post shkroi se kërkesa për sisteme të mbrojtjes ajrore mund të jetë tepër për qeverinë.

Gjeopolitika

Nikkei Asia raportoi të hënën se pritshmëritë për rritje më të shpejta të normave të interesit nga Banka e Japonisë i shtynë lart rendimentet e obligacioneve qeveritare japoneze. The Wall Street Journal shkroi të martën se jeni u forcua lehtë falë perspektivës së një ndërhyrjeje të koordinuar, ndërsa Nikkei e vlerësoi rritjen tremujore të fitimeve të kompanive japoneze në 70 për qind, të nxitur nga monedha e dobët dhe shpenzimet për inteligjencën artificiale.

Ekonomia

Një raketë kineze Long March 7A shpërtheu të hënën në mbrëmje pak pas ngritjes, duke shkatërruar satelitin e komunikimit që mbante. Kina njoftoi se lëshimi dështoi pas një anomalie gjatë fluturimit, ndërsa South China Morning Post shkroi se ngjarja ka pasoja për kalendarin e lëshimeve të vendit.

Teknologjia

Ministria e Tregtisë e Kinës vendosi tarifa antidumping deri në 54,3 për qind, të mbledhura në formë depozitash, mbi arrat pekan nga Shtetet e Bashkuara dhe Meksika dhe kërkoi të hënën në Gjenevë t'u bashkohet konsultimeve të Brazilit në OBT kundër tarifave amerikane deri në 37,5 për qind. Mbi 38 milionë dollarë rimbursime doganore nga autoriteti doganor amerikan CBP, përfshirë interesat e grumbulluara, kanë mbërritur në llogaritë e kompanive kineze, raportoi South China Morning Post.

Ekonomia

Nafta ruse arriti nivelin më të lartë historik prej 48 për qind të importeve indiane të naftës, ndërsa Uashingtoni përgatit tarifa deri në 100 për qind, raportoi The Hindu. Njëkohësisht, rafineritë indiane po zgjerojnë burimet e furnizimit për shkak të luhatjeve të tregut, njoftoi TASS duke iu referuar mediave vendase.

Ekonomia

Tajvani zhvilloi një ndërprerje të simuluar 30-minutëshe për të testuar dhe forcuar qëndrueshmërinë e popullsisë përballë një sulmi të mundshëm kinez, raportoi të hënën New York Times. Ushtrimi ishte pjesë e përpjekjeve më të gjera të ishullit për ta përgatitur popullsinë për një skenar të tillë.

Gjeopolitika

Breitbart raportoi të hënën se kompania kineze e transportit detar Sea Legend po hap një korridor "Rruga e Mëndafshit të Akullt" nëpër Arktik, për të shmangur pikat e ngushta në Lindjen e Mesme si Ngushtica e Hormuzit. Burime të tjera nuk e kanë konfirmuar raportin.

Ekonomia

Forcat e sigurisë pakistaneze vranë me armë Mohammad Akhtarin, 50 vjeç, nga Peterborough, gjatë përplasjeve me protestues në Kashmirin e administruar nga Pakistani, raportoi të hënën The Guardian. The Hindu raporton se votimi përfundimtar në disa pjesë të territorit është shtyrë për shkak të shqetësimeve për sigurinë.

Gjeopolitika

Mijëra zjarrfikës dhe dhjetëra helikopterë po luftojnë zjarret në rritje në të gjithë Indonezinë, raportoi të hënën Al Jazeera. Zyrtarët përmendin El Niñon si një nga shkaqet.

Gjeopolitika

Mijëra të rinj në kërkim të punës u përplasën të hënën me policinë në shtetin lindor të Jharkhandit, duke i akuzuar autoritetet për parregullsi në provimet kualifikuese për vende pune në administratën shtetërore. Policia e shpërndau protestën me gaz lotsjellës, ndërsa pjesëmarrësit kërkojnë një reformim të plotë të sistemit të provimeve.

Gjeopolitika

Një i armatosur qëlloi kryetarin e organizatës administrative të një province dhe shoferin e tij në Nonthaburi, pranë Bangkokut, dhe një person humbi jetën, sipas raportimeve të së hënës dhe së martës. Policia akuzon një ish-deputet për sulmin, që ndodhi pak ditë pas vrasjeve të kryera nga një 14-vjeçar.

Gjeopolitika

Tajfuni Dolphin, stuhia më e fuqishme e këtij viti në Kinë, doli në tokë në Zhejiang të dielën në mbrëmje, pasi më shumë se një milion njerëz ishin zhvendosur në siguri. Ai e çoi gjithashtu Hong Kongun në ditën më të nxehtë të regjistruar ndonjëherë.

Gjeopolitika

Sipas mediave zyrtare, Tajvani synon t'i rrisë shpenzimet e mbrojtjes për vitin 2027 me rreth 16 për qind, në një nivel rekord. Plani doli në pah gjatë stërvitjeve vjetore që simulojnë një sulm kinez.

Gjeopolitika

Në Kinë, inflacioni i çmimeve të prodhimit dhe i çmimeve të konsumit u zbutën në korrik, ndërsa shoku i naftës nga lufta në Iran po zbehet. Kërkesa e dobët e brendshme i lë eksportet si motor të rritjes.

Ekonomia

Apple po teston çipa memorieje të prodhuesit kinez CXMT, raportoi të dielën Wall Street Journal. Një mungesë në gjithë industrinë e çipave të memories po rrit kostot.

Teknologjia

Nagasaki shënoi të dielën 81 vjet nga bombardimi atomik amerikan, ndërsa kryebashkiaku i quajti armët bërthamore një "të keqe absolute". Kryeministrja Sanae Takaichi la sërish të hapura tri parimet jobërthamore të Japonisë.

Gjeopolitika

Zhvilluesi kinez i çipave të inteligjencës artificiale Moore Threads njoftoi të dielën se do të kërkojë listimin në Hong Kong, pasi të ardhurat e gjysmës së parë të vitit u rritën me 147 për qind. Është shenja më e fundit se kapitali kinez po rrjedh drejt inteligjencës artificiale dhe robotikës.

Ekonomia

Sipas Reuters dhe Bloomberg, përmbledhja e mbledhjes së korrikut të Bankës së Japonisë tregoi se anëtarët e bordit diskutuan mundësinë e një ritmi më të shpejtë të rritjes së normave dhe theksuan rreziqet në rritje për çmimet. Japonia shënoi gjithashtu deficitin e parë të llogarisë korrente në gati një vit e gjysmë, ndërsa drejtuesit e bizneseve kërkuan stabilitet të kursit të këmbimit, sepse jeni i dobët rrit faturat e importit.

Ekonomia

Policia tha të dielën se 14-vjeçarit që vrau tetë persona në Tajlandë i ishte konfiskuar vitin e kaluar në shkollë një pushkë me ajër të kompresuar nga një mësues dhe se ai kishte parë përmbajtje të dhunshme në internet. Sipas Le Monde, të premten ai vrau gjyshërit e tij me pistoletën e gjyshit në shtëpinë e tyre në veri të Bangkokut, para se të hapte zjarr në shkollën e vet, ku vdiqën gjashtë nga viktimat, çka ka rindezur debatin për afër 10 milionë armë në qarkullim në vend.

Gjeopolitika

Qeveria e mbështetur nga ushtria në Mianmar hodhi poshtë kërkesën e përsëritur të ASEAN-it për lirimin e pakushtëzuar të ish-udhëheqëses së burgosur dhe vuri në dyshim nevojën për një të dërguar të posaçëm, raportojnë South China Morning Post dhe Nikkei Asia. Refuzimi vjen pas pritjes së shefit të juntës, Min Aung Hlaing, në Tajlandë.

Gjeopolitika

Nikkei Asia raporton se dy kompanitë do të ndërtojnë në Kumamoto një fabrikë sensorësh të përparuar imazhi. Investimi zgjeron përpjekjen e Japonisë për të rindërtuar kapacitetet vendore të gjysmëpërçuesve.

Teknologjia

Një grup hakerësh i lidhur me shtetin nordkorean ka zhvilluar mjete të vetat të inteligjencës artificiale për të mbështetur sulme kibernetike, raportoi Reuters të hënën, duke iu referuar një raporti të ri. Hollësi për fushatat dhe për objektivat e grupit nuk ishin të disponueshme përtej përmbledhjes së raportit.

Teknologjia

South China Morning Post raportoi të dielën se fizikanë në Shtetet e Bashkuara dhe Izrael e kanë cilësuar triumf provën më të fortë deri tani për 'glueball', të paraqitur nga një ekip i udhëhequr nga Kina. Grimca përbëhet vetëm nga forca e fortë bërthamore, ndërsa konfirmimi i pavarur ende mungon.

Teknologjia

Një vajzë 12-vjeçare, e plagosur të premten në të shtënat në një shkollë pranë Bangkokut, vdiq të shtunën, duke e çuar numrin e viktimave në nëntë, përfshirë sulmuesin dhe gjyshërit e tij.

Gjeopolitika

Tajfuni Dolphin plagosi të shtunën gjashtë persona dhe la pa energji elektrike mbi 50.000 ndërtesa në Okinava dhe Kagoshima. Meteorologët kinezë presin që ai të arrijë bregdetin lindor mes mbrëmjes së së dielës dhe mëngjesit të së hënës.

Gjeopolitika

Departamenti i Shtetit i SHBA-së akuzon Kinën se përdor një 'rezervat natyror kombëtar' të shpallur te Cektina e Scarborough-ut për t'i mbajtur peshkatarët filipinas larg zonave të tyre tradicionale të peshkimit. Të shtunën ai deklaroi se i hedh poshtë përpjekjet e Pekinit për ta zbatuar atë.

Gjeopolitika

Udhëheqësi i Tajvanit, William Lai, provoi një evakuim emergjent në orët e vona të natës gjatë stërvitjes më të madhe ushtarake vjetore të ishullit, në një kohë shqetësimesh në rritje për goditje të mundshme „shkokëzuese“ nga Ushtria Popullore Çlirimtare, raportoi të shtunën South China Morning Post. Sipas Wall Street Journal, Tajvani ngadalësoi gjithashtu internetin si pjesë e stërvitjes.

Gjeopolitika

Apple Intelligence e ka integruar zyrtarisht modelin Qwen të Alibabas në macOS dhe, sipas Apple, përdoruesit e Mac-ut në Kinë mund të lidhen me shërbimin e inteligjencës artificiale Qwen. Kështu një model kinez zë vend brenda softuerit të një kompanie teknologjike amerikane.

Teknologjia

Çmimet e konsumit u rritën me 0,5 për qind në korrik, ndërsa inflacioni i çmimeve të prodhimit ra në nivelin më të ulët në tre muaj, raportuan të dielën Reuters dhe Global Times. Sipas The Wall Street Journal, inflacioni u ftoh më shumë se sa pritej.

Ekonomia

Financial Times raporton se një valë protestash në Kashmirin e administruar nga Pakistani ka marrë jetë njerëzish dhe po u paraqet sundimtarëve ushtarakë të vendit një nga sfidat më të mprehta të brendshme. Trazirat po zhvillohen në një territor që qëndron në qendër të mosmarrëveshjes me Indinë.

Gjeopolitika

India kreu testin e parë të sistemit të saj vendas raketor tokë-ajër me rreze të gjatë veprimi Kusha. South China Morning Post e cilëson testin si një moment kthese drejt uljes së varësisë nga mbrojtja ajrore e importuar, ndërsa India dhe Pakistani po zgjerojnë arsenalet e tyre.

Gjeopolitika

Një analizë e New York Times përshkruan se si policia në Nju-Delhi ndaloi në korrik një marshim protestuesish të rinj të paarmatosur me armë me saçme, shkopinj dhe gaz lotsjellës, duke nxitur akuza për përdorim të tepruar të forcës. South China Morning Post raporton se marshuesit udhëhiqeshin nga një grup që e quan veten Cockroach Janta Party dhe ishin pjesë e një vale më të gjerë protestash të brezit Z në Azinë e Jugut.

Gjeopolitika

Sipas FAZ-it, Tajlanda e priti udhëheqësin ushtarak të Mianmarit, Min Aung Hlaing, me qilim të kuq, ndërsa disa grupe rebele tani thonë se janë të gatshme të negociojnë. Kritikët e kësaj hapjeje e quajnë tradhti.

Gjeopolitika

Një ekip ndërkombëtar i udhëhequr nga shkencëtarë kinezë ka konfirmuar glueball-in, një formë e rrallë e materies e përbërë tërësisht nga forca, raporton South China Morning Post. Gazeta e quan zbulimin një përparim historik në fizikën e forcës së fortë bërthamore.

Teknologjia

Nagasaki shënoi 81-vjetorin e bombardimit atomik të vitit 1945 me paralajmërimin se rreziku i një lufte bërthamore po rritet, raporton Nikkei Asia. Përkujtimi vjen ndërsa Japonia debaton për frenimin e zgjeruar dhe riarmatimin e vet.

Gjeopolitika

Një nxënës 14-vjeçar qëlloi për vdekje gjyshërit e tij dhe më pas hapi zjarr në shkollën e mesme jashtë Bangkokut të premten, para se të vriste veten, thanë autoritetet tajlandeze. Numri i të vdekurve të raportuar varion nga pesë, sipas policisë vendase të cituar nga TASS, deri në tetë, sipas Daily Sabah, me 23 persona të plagosur; New York Times raporton se sulmi ka ringjallur debatin mbi ligjet e armëve në Tajlandë.

Gjeopolitika

Eksportet kineze u rritën me pothuajse një të katërtën në krahasim me një vit më parë në korrik, ndërsa eksportet e çipave u dyfishuan pothuajse mes janarit dhe korrikut, sipas Financial Times dhe Global Times. New York Times raporton se fabrikat vazhdojnë të gjejnë blerës të gatshëm jashtë vendit, edhe pse shpenzimet e dobëta konsumatore dhe rënia e zgjatur e tregut të pasurive të paluajtshme po ndikojnë në rritjen ekonomike në vend.

Ekonomia

Eksportet kineze të tokave të rralla ranë me 10% mes janarit dhe korrikut, ndërsa dërgesat drejt Japonisë dhe Shteteve të Bashkuara u rrëzuan pas kufizimeve të reja të eksportit, sipas Global Times dhe Nikkei Asia. Pekini planifikon të rrisë kapacitetin vjetor të prodhimit me 50% në minierën Bayan Obo në Mongolinë e Brendshme, depozita më e madhe e tokave të rralla në botë, duke investuar më shumë se 74 milionë dollarë, raporton South China Morning Post.

Ekonomia

SK Hynix do të shpenzojë 38 miliardë dollarë për të zgjeruar kapacitetin e prodhimit të çipave në Korenë e Jugut, njoftoi kompania. Bloomberg dhe Wall Street Journal, që raportuan planin, nuk japin asnjë afat kohor për zgjerimin e fabrikës.

Teknologjia

Jeni humbi pothuajse gjysmën e fitimeve që bëri pas ndërhyrjes së përbashkët SHBA-Japoni, dhe fondet mbrojtëse ulën bastet e tyre të shkurtra ndaj monedhës, raportoi Bloomberg. Nikkei Asia ia atribuon ndikimin e kufizuar dyshimeve të tregut për politikën e Japonisë, ndërsa BlackRock paralajmëroi se shitjet amerikane të euros për të blerë jen shtojnë rrezik gjeopolitik.

Ekonomia

Kina ka kaluar Shtetet e Bashkuara duke udhëhequr shpenzimet globale për kërkim dhe zhvillim, duke arritur 615 miliardë dollarë, raportoi Nikkei Asia. South China Morning Post raporton se një prodhues kinez veglash për çipa arriti një përparim në lëmimin e wafer-it, dhe se kërkimet në Universitetin e Pekinit sugjerojnë se grafiti mund të mundësojë çipa kuantikë të bazuar në grafen.

Teknologjia

Autoritetet u kërkuan pothuajse 260 mijë banorëve të prefekturave Kagoshima dhe Okinava të zhvendoseshin drejt vendeve të sigurta, ndërsa tajfuni Dolphin po afrohej, dhe u anuluan më shumë se 500 fluturime, raportoi të premten FAZ. Agjencia japoneze e meteorologjisë paralajmëroi për përmbytje dhe dëme të mundshme në ndërtesa.

Gjeopolitika

Ministria e Mbrojtjes së Kinës ka premtuar kundërmasa të vendosura kundër asaj që e quan provokime filipinase në Huangyan Dao, emri kinez për Shoal e Scarborough, raportoi Global Times të premten. Ministria nuk specifikoi se çfarë masash synon të marrë.

Gjeopolitika

Nëndetësja bërthamore e Indisë po përshpejton garën e armatimeve me Pakistanin, raportoi Nikkei Asia të premten. Raporti nuk jep detaje se çfarë hapash ka ndërmarrë Islamabadi në përgjigje.

Gjeopolitika

Kina nisi një hetim të sigurisë kibernetike mbi produktet e prodhuara nga kompania amerikane Palo Alto Networks. Bloomberg raporton se hapi është pjesë e një arsenali ligjor në zgjerim që Xi po e përdor për t'i dërguar sinjal Trump-it në prag të samitit të dy liderëve.

Ekonomia

Mbi një milion njerëz në shtetin indian të Assamit janë prekur nga përmbytjet, raportoi Al Jazeera. Shirat monsunike që nga korriku kanë zhvendosur me forcë mijëra njerëz.

Gjeopolitika

Tregtia e jashtme e Kinës u zgjerua me 17.3% në shtatë muajt e parë të vitit, dhe Wall Street Journal përshkruan një motor të ri eksporti të ndërtuar mbi furnizimin e fabrikave jashtë vendit. Bloomberg raporton se bankat kineze po zgjerojnë shlyerjen direkte për të rritur rolin e juanit në tregtinë dhe financat globale.

Ekonomia

Financial Times thotë se modeli më i fundit i IA-së i Alibaba e rikthen kompaninë në lojën e madhe mes zhvilluesve kryesorë. Bloomberg raporton se DeepSeek ka rifilluar një raund financimi prej 8 miliardë dollarësh, me Monolith mes atyre në garë.

Teknologjia

Tensionet mes Kinës dhe Japonisë janë përshkallëzuar pasi Tokio e etiketoi Pekinin si sfidën e saj më të madhe strategjike, raportoi The Hindu të enjten. Raportimi është një përmbledhje titulli dhe nuk jep detaje të mëtejshme.

Gjeopolitika

Një valë nxehtësie rekord që përfshin pjesën më të madhe të Azisë po nxit frikën për një krizë energjetike dhe rreziqe shëndetësore, raportoi South China Morning Post. Në qytetin jugkorean Gwangju, ish-punonjësi qeveritar 69-vjeçar Chae Young-sun ka ndaluar shëtitjet e përditshme që kur filloi nxehtësia.

Gjeopolitika

Koreja e Veriut lëshoi një raketë balistike, tha ushtria e Koresë së Jugut në një raport të përcjellë nga The Hindu të enjten. Raporti nuk dha detaje të mëtejshme mbi llojin e raketës apo vendin ku ra.

Gjeopolitika

SoftBank siguroi një kredi marzhi prej 10 miliardë dollarësh të mbështetur nga pjesëmarrja e saj në OpenAI, raportuan të enjten Wall Street Journal dhe Bloomberg. Fitimi i saj tremujor tejkaloi pritjet, i ndihmuar nga një fitim prej 8 miliardë dollarësh nga pjesëmarrja në Intel, sipas Financial Times.

Ekonomia

Kombet e Bashkuara thonë se vdekjet e fëmijëve në Afganistan janë në rritje ndërsa programet e shpërndarjes së ushqimit po priten, raportoi The Hindu të mërkurën. Raporti i lidh prerjet me mungesat e financimit; në raportimet e disponueshme nuk jepen shifra.

Gjeopolitika

Japonia vazhdoi këtë javë ndërhyrjet e saj në tregun valutor me mbështetjen e Thesarit amerikan, ndërsa jeni mbetet i ngecur në rreth 157 për dollar, teksa tregjet vlerësojnë kufijtë e operacionit. Bessent tha se qëllimi ishte të ndalej përhapja e paqëndrueshmërisë te tregjet e tjera aziatike; Le Monde vëren se Uashingtoni ndërhyri në mënyrë të ngjashme për Argjentinën në tetor 2025.

Ekonomia

Tajvani nisi të mërkurën një stërvitje ushtarake dhjetëditore, duke provuar planet e tij të luftës kundër një pushtimi kinez, në përgjigje të presionit ushtarak në rritje nga Pekini. Për herë të parë, stërvitjet kufizojnë qëllimisht internetin celular për të testuar komunikimet civile me burime të pakta.

Gjeopolitika

Uashingtoni ka rihapur bisedimet për shitje armatimesh me vlerë miliarda dollarësh drejt Tajvanit, raportoi South China Morning Post të mërkurën, disa javë përpara një takimi të planifikuar mes Donald Trump dhe Xi Jinping. Hapi hedh hije mbi një samit tashmë të rënduar nga tensionet tregtare dypalëshe.

Gjeopolitika

Testimet e fluturimit filluan javën e kaluar për variantin e lëshuar nga ajri të raketës së përmirësuar anti-anije Tip 12 të Japonisë, pjesë e një kapaciteti me rreze të gjatë për të goditur luftanijet kineze, raportoi South China Morning Post. Kim Yo Jong e Koresë së Veriut paralajmëroi për opsione të reja ushtarake si përgjigje ndaj kapaciteteve në rritje sulmuese të Tokios, sipas The Hindu.

Gjeopolitika

Ushtria Popullore Çlirimtare publikoi pamjet e para zyrtare të raketës balistike të lëshuar nga ajri, me kapacitet bërthamor, Jing Lei-1, të montuar në një bombardues H-6N në gatishmëri luftarake gjatë një ushtrimi anti-anije, raportoi South China Morning Post të mërkurën. Mediat shtetërore Global Times mbrojtën lëvizjet e veçanta të luftanijeve kineze si liri lundrimi dhe hodhën poshtë kritikat japoneze.

Gjeopolitika

Reshjet e rrëmbyeshme në malet Pir Panjal të Kashmirit, përfshirë një rast para agimit në korrik, kanë shkatërruar shtëpi, të lashta dhe bagëti, raportoi Guardian të mërkurën. Banorët vazhdojnë të kërkojnë të afërm të zhdukur, dhe gazeta i lidh reshjet gjithnjë e më të parregullta me ndryshimet klimatike.

Gjeopolitika

Autoritetet pakistaneze vendosën kufizime që ndalojnë median e huaj të raportojë në pjesën më të madhe të vendit dhe kufizojnë gazetarët vendas, raportuan Guardian dhe New York Times. Guardian shkruan se rregullat erdhën menjëherë pas vrasjes së dhjetëra protestuesve, lajm i raportuar vetëm nga mediat e huaja, ndërsa një lëvizje proteste në Kashmir sfidon autoritetin e Islamabadit.

Gjeopolitika

Xi Jinping duhet të ngrejë në detyrë një brez të ri gjeneralësh pasi hoqi pjesën më të madhe të drejtimit të lartë të Ushtrisë Çlirimtare Popullore, raportoi Nikkei Asia të mërkurën. Raporti nuk saktëson se sa oficerë u larguan.

Gjeopolitika

Departamenti i Thesarit të SHBA-së ka shpjeguar publikisht pse Uashingtoni bleu jenë së bashku me Tokion. Sipas tij, operacioni synonte të kontrollonte rreziqet valutore në të gjithë Azinë.

Ekonomia

OKB thotë se uria dhe kequshqyerja po rriten ndjeshëm në Afganistan, ku më shumë se një e treta e popullsisë ka nevojë për ndihmë urgjente ushqimore. Programi Botëror i Ushqimit tha të martën se aktualisht mund të ushqejë vetëm një nga nëntë njerëz që vuajnë nga uria e rëndë.

Gjeopolitika

Koreja e Veriut tha të mërkurën se do të ndjekë "opsione shtesë ushtarake" të paspecifikuara kundër Japonisë. Tokio kishte publikuar një ditë më parë raportin e saj vjetor të bardhë të mbrojtjes, duke përmendur Kinën, Korenë e Veriut dhe Rusinë si kërcënime në rritje.

Gjeopolitika

Studiues të njohur amerikanë të IA-së po argumentojnë publikisht se modelet kineze me pesha të hapura janë më të sigurta për t'u përdorur sesa sistemet amerikane me kod të mbyllur. Debati vjen ndërkohë që V4 Flash i DeepSeek-ut ul çmimet e modeleve më të avancuara.

Teknologjia

Tajvani nis të mërkurën stërvitjet e saj vjetore Han Kuang, raportoi South China Morning Post. Gjatë dhjetë ditësh, ushtrimet testojnë për herë të parë se si ishulli do të përballonte një bllokadë detare nga Ushtria Çlirimtare Popullore në Paqësorin perëndimor.

Gjeopolitika

Shirat e dendur shkaktuan përmbytje dhe rrëshqitje dheu që vranë të paktën 15 persona në shtetin indian të Keralas, raportoi The National të martën. The Hindu raportoi gjashtë të vdekur në Sri Lanka, ku të njëjtat shira shkaktuan rrëshqitje dheu dhe përmbytje.

Gjeopolitika

The Wall Street Journal argumenton se ekonomia e Kinës vazhdon ta mbajë të ulët juanin, në kundërshtim me dëshirën e Xi Jinping-ut për një monedhë që duket e fortë. South China Morning Post raportoi se Byroja Politike caktoi prioritetet ekonomike për gjysmën e dytë të vitit, teksa rritja ka rënë në 4,3%, dhe se ky ndryshim mund të varet nga hapi tjetër i punëtorëve migrantë.

Ekonomia

The New York Times raportoi të martën se një valë protestash në Kashmirin e administruar nga Pakistani po paraqet sfidën më të rëndësishme prej vitesh ndaj autoritetit të Islamabadit në rajon. Raporti nuk detajoi kërkesat e protestuesve apo përgjigjen e qeverisë.

Gjeopolitika

Alibaba prezantoi të hënën Qwen3.8-Max, modelin e saj më të fuqishëm të inteligjencës artificiale deri më tani, dhe bëri të shkarkueshme peshat e tij. Një firmë kërkimore vlerësoi se modeli i ri V4-Flash i DeepSeek është më shumë se 100 herë më i lirë se Claude Fable 5 i Anthropic.

Teknologjia

Media zyrtare kineze publikuan pamje të rralla të disa raketave hipersonike DF-17 në formacion, çka një ekspert i cituar nga Global Times e lexoi si shenjë gatishmërie të plotë luftarake, ndërsa një dokumentar i televizionit shtetëror paraqiti një sistem 'planifikimi inteligjent sulmesh' me AI për operacione që përfshijnë mbi 100 njësi. FAZ raportoi se Kina po arrin shpejt teknologjinë satelitore, duke dobësuar epërsinë ushtarake amerikane.

Gjeopolitika

Roja Bregdetare e Kinës kreu stërvitje gjithëpërfshirëse në ujërat e Huangyan Dao, përfshirë simulimin e vendosjes së kanoneve me ujë, raportoi Global Times, duke shtuar se pallati presidencial filipinas ka mbështetur thirrjet për dorëheqjen e zyrtarëve 'pro-kinezë'. Analistë i thanë South China Morning Post se përpjekja e Manilas për të drejta mbi shtratin e detit mund të komplikojë punën e saj si kryesuese e këtij viti të Asean-it për një kod sjelljeje në Detin e Kinës Jugore.

Gjeopolitika

Tregtia kufitare përmes qafës Nathu La rifilloi pas një pezullimi disavjeçar, pas rihapjes së mëparshme në Shipki La, raportoi Global Times të hënën, duke e përshkruar këtë si një kthim në marrëdhënie normale. Media citoi gjithashtu media indiane që thonë se New Delhi po lehtëson kufizimet ndaj investimeve dhe tregtisë kineze.

Ekonomia

Kina vendosi një objektiv sipas të cilit burimet jo-fosile do të përbëjnë 50 për qind të prodhimit të saj të energjisë elektrike deri në vitin 2030, raportoi Global Times. Raporti nuk detajoi masat e parashikuara për arritjen e këtij objektivi.

Ekonomia

Numri i personave të vrarë nga një shpërthim gjatë një tubimi paqeje në veriperëndim të Pakistanit u ngjit në 17, raportoi The Hindu të hënën. Raporti nuk përmend askënd si përgjegjës për shpërthimin.

Gjeopolitika

Të mbijetuarit e një zjarri në një traget në Indonezi u sollën në breg, raportuan të hënën Al Jazeera dhe Global Times. Të dy raportimet thonë se zjarri ishte vdekjeprurës, por asnjëri nuk jep një shifër viktimash apo itinerarin e anijes.

Gjeopolitika

Kryeministrja Sanae Takaichi vizitoi prefekturën jugperëndimore të Kumamotos pothuajse një javë pas një tërmeti me magnitudë 7.1 që vrau 38 persona atje, raportoi The Guardian. Temperaturat e larta po pengojnë punimet e rimëkëmbjes.

Gjeopolitika

Kryeministri Li Qiang nënshkroi një dekret të Këshillit të Shtetit që shpall rregullore të rishikuara mbi mbrojtjen e projektimeve të çipave, raportoi South China Morning Post të hënën. Pekini e paraqet hapin si një nxitje për vetëmjaftueshmëri teknologjike, ndërsa kontrollet amerikane të eksportit kufizojnë sektorin e tij të gjysmëpërçuesve.

Teknologjia

Ministri i Arsimit të Bashkimit, Dharmendra Pradhan, dha dorëheqjen pas javësh protestash në mbarë vendin për provimin pranues NEET, raportoi Daily Sabah të hënën. Mediumi përshkruan revoltën e udhëhequr nga të rinjtë si testin më të vështirë politik për kryeministrin Narendra Modi.

Gjeopolitika

Uashingtoni futi në listën e zezë 43 kompani kineze për punë të detyruar, mes tyre prodhues të mantive me push dhe farave të pjekura, raportoi Global Times të hënën. Mediumi shtetëror kinez, i cili i quan arsyet e punës së detyruar si pretekst, tha se përzgjedhja shkaktoi tallje nga përdoruesit e mediave sociale kineze.

Ekonomia

Një sulmues vetëvrasës aktivizoi brezin me eksploziv në hyrje të një stacioni policie në Luginën Swat të Pakistanit të dielën, pasi oficerët u përpoqën ta kontrollonin, duke vrarë të paktën 14 veta, mes tyre policë, dhe duke plagosur rreth 20 të tjerë pranë një tubimi kundër militantëve. Talebanët Pakistanezë morën përsipër përgjegjësinë; Le Monde e vendosi bilancin në të paktën nëntë të vdekur.

Gjeopolitika